Fotoweekend # 1: Thijs Wolzak en Linda van Boven
|
Foto's.
Linda van Boven is geboren in Arnhem in 1965. Zij studeerde aan de Gerrit Rietveld Academie van 1986 - 1991 en aan de Academia del Belle Art in Milaan van 1988 - 1989.
Linda van Boven werkt meestal vanuit opdrachtsituaties. Sinds 1993 is haar werk in de openbare ruimte te zien geweest. In Moskou liet zij gevelgrote foto's zien van slechts twee ogen. In Amsterdam heeft zij een tunnel in Bos en Lommer voorzien van een foto sequentie welke leest als een korte film.
De fotografie van Linda van Boven spreidt een scala van licht, vorm, kleur en helderheid tentoon. Duidelijk komt de verwantschap met de disciplines beeldhouwen en film boven drijven. Haar werk kan behalve de fotografie bestaan uit het maken van een enkel bronzen beeld, of, zoals te zien in de door de SBK aangekochte serie foto's: het maken van kleifiguren die een eigen verhaal vertellen. Een knokpartij, een lezer, een eenzame figuur op de rug gezien. Deze stills geven de toeschouwer een en al drama, waarbij de bijzondere belichting mede schuldig is aan het effect.
Je zou kunnen zeggen dat zij wel een hedendaagse Vermeer lijkt. Linda van Boven laat ons, gewapend met camera, onderwerp, licht en schaduw, een soortgelijke expressie ervaren. Vermeer gunt ons een momentopname in een interieur met een intiem verhaal of handeling. Misschien zijn we het ons niet bewust, maar het kan niet anders dan dat onze fantasie door de verhalende beeldtaal een vrije val ondervindt. Hetzelfde gebeurt bij de foto's van Linda van Boven. Dynamiek en een reeks van emoties zijn gevangen in haar kleifiguren. Hierin benadrukt zij de wisselwerking van psychologische interactie en sociale patronen in het alledaagse leven. Deze serie kleifiguren was eerder te zien als onderdeel van een zeefdruk-installatie uit 1997 aangebracht op enkele kopse gevels van grote flatgebouwen in de Bijlmer. Zij heeft dit werk in opdracht uitgevoerd waarbij de kleifiguren op groot formaat zeefdruk te zien waren afgewisseld met monochrome kleurvlakken.
In "Turn On" maakt het verhalende aspect in de fotografie plaats voor de kracht van een meer abstracte beeldtaal om verhalen te vertellen of om te manipuleren wat we zien, net als dat wordt gedaan in de reclamefotografie. Turn On, van recente datum, laat details zien van een vrouwenlichaam. De vrouw houdt een alledaags voorwerp vast in een formele setting van licht en ruimte. Het beeld verleidt, suggereert en zet aan tot eigen interpretatie. Het stelt vragen als: hoe zien wij onszelf, hoe lezen wij beelden wanneer wij weten dat er een wij gemanipuleerd worden, net zo goed als de kunstenaar hiervoor het beeld heeft gemanipuleerd.
Thijs Wolzak werd in 1965 in Haarlem geboren. Zijn opleiding volgde hij aan de School voor Fotografie in Den Haag en de Gerrit Rietveld Academie in Amsterdam.
Vanaf 1990, het jaar waarin hij zijn afstudeerde aan de Rietveld Academie, werkt Wolzak zowel in opdracht als aan vrije projecten. Zijn opdrachtgevers zijn vaak ontwerpbureaus, bladen, bedrijven en overheden met onderwerpen als architectuur, interieurs en mensen. Omdat hij een strenge bewaker is van de autonomie van zijn beelden, werkt hij over het algemeen niet voor reclamebureaus. Reclamebureaus laten de fotograaf meestal niet vrij. Wolzak kan zich bij het maken van een opdracht wel goed verplaatsen in de doelstelling van de opdrachtgever, maar zorgt ervoor dat hij de regisseur blijft van zijn eigen beeldtaal. Hij vertelt dat hij steeds dit doel voor ogen heeft. De fotografie als medium, stelt hem in de gelegenheid zijn manier van kijken te delen met de toeschouwer. Deze eigenzinnige houding ten opzichte van de opdrachtgever en de opdracht zorgt er voor dat het resultaat nooit teleurstelt.
De 10 door de SBK aangekochte foto's zijn een selectie uit zijn omvangrijk beeldarchief van de afgelopen jaren.
Een foto van Wolzak vertelt een verhaal. Of hij nu een leeg interieur vastlegt, of een onderwerp waar personen de boventoon voeren, deze foto's vertellen het verhaal achter de mens, aanwezig of afwezig. Zonder moralisme legt hij de zenuwen bloot van onze Hollandse hedendaagse samenleving.
Of je nu kijkt naar een foto gemaakt in opdracht of een vrij werk van zijn hand, de signatuur van Wolzak is daar, en dan duid ik op de prettige herkenning van enkele van zijn ingrediënten. Helderheid, optimisme, verwondering, kleurgebruik, strakke compositie zijn er een paar.
Zijn inspiratie vormt de ervaring van de werkelijkheid. Hoe dichter hij bij de verbeelding daarvan komt, hoe blijer hij wordt. Hij gelooft in de maakbaarheid van het beeld. In de uitleg van zijn werkwijze blijkt zijn gedrevenheid. Hij legt uit dat de kracht van een fotografisch beeld is zo groot is dat het de moeite waard is er veel energie in te steken. Hij bedenkt een beeld dat optimaal het verhaal vertelt en hij kan alles uit de kast halen om dat te verwezenlijken. Wezenlijk en vaak aanwezig is de balans tussen toeval en enscenering.
Wolzak gaat heel ver in het optimaliseren van alle factoren die van invloed zijn op het resultaat; hij gebruikt een technische camera, regisseert de afgebeelde personen, het meegebrachte licht, de digitale montage. Het wordt gelijk duidelijk dat de techniek en de afwerking hoge prioriteit hebben. Omdat hij een hyperrealistisch beeld nastreeft spelen elementen als de scherpte van de foto en de detaillering een belangrijke rol. Hij mijdt fotografische effecten als onscherpte, opvallende uitsneden of beweging. Wolzak voelt zich verwant aan de 17e eeuwse schilders die totale controle over hun beeldvlak hadden, vooral die schilders die in geometrisch perspectief werkten. Zijn hele werkwijze is erop gericht om die controle ook over de brengen op het fotografisch beeld. Net als die schilders streeft Wolzak naar de illusie van de werkelijkheid.
|
|