Alex van Ravenswaay  (1922-2002)

Het weelderige kleurgebruik in de schilderijen van verhult het oorlogsleed dat zijn leven blijvend tekende. Kleur betekende hoop voor deze op Java geboren kunstenaar. Naast zijn vrouw en kind was hoop het enige wat hem aan het leven bond.
+ + lees meer...

Als zoon uit een gemengd huwelijk (half Indonesisch-half Nederlands) werd Van Ravenswaay op 8-jarige leeftijd door zijn vader naar Den Haag gestuurd, om samen met zijn jongere broer DaniŽl een Nederlandse opvoeding te krijgen. Aanvankelijk woonden ze bij hun oom, maar uiteindelijk belandde het tweetal achtereenvolgens bij verschillende gezinnen. Ondanks het ontbreken van een echt thuis gaf Van Ravenswaay de moed niet op. Hij besloot zijn passie te volgen en koos voor een gedegen opleiding aan de Haagse Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten.

Daar werd hij al snel als talent opgemerkt door de beroemde kunstenaar Charley Toorop. Maar Van Ravenswaay voelde zich als kind uit een gemengd huwelijk onbegrepen en niet thuis in Nederland, en keerde samen met zijn broer terug naar Nederlands-IndiŽ. Op Bali probeerden zij - inmiddels wees geworden - temidden van de arme bevolking een bestaan op te bouwen.

In 1942 werden de broers opgepakt door de Japanners en tot krijgsgevangenen gemaakt. De hel waarin beiden terechtkwamen duurde tot 1946, toen ze na 12 jappenkampen overleefd te hebben, ondervoed, ziek en zwaar gemarteld terugkeerden naar Nederland. Hier wachtte hen geen begrip. Frida Sieger, waarmee Alex van Ravenswaay in 1947 trouwde, schrijft over de periode na de oorlog: "Met moeite hebben wij ons door de jaren heen gesleept. Niemand had of gaf enig begrip (Ö.) Je werd niet geloofd."

Zijn schilderijen, schetsboeken en werken op papier gaven Van Ravenswaay een uitlaatklep. Vlak na de oorlog schilderde hij vooral Balinese rituelen, zoals de lijkverbranding en de optochten die daaraan voorafgingen. Ook maakte hij portretten van zijn vrouw, waarop zij met doordringende ogen de wereld in kijkt. Daarna is zijn werk abstracter geworden, maar de kleuren bleven. Het is wrang, maar op veel van zijn werk, zijn wachttorens, lijken en prikkeldraad afgebeeld - zij het niet altijd direct herkenbaar. "Dat was nou eenmaal zijn leven", zo verklaart zijn enige dochter Madelon. "Mijn vader probeerde de Japanners altijd te begrijpen, zijn kunst is daar ook een weerspiegeling van." Zijn werken uit de jaren zeventig zijn abstract. "Je moet ze zien als een explosie van emoties, vertaald in kleur."

Van Ravenswaay is halverwege de jaren zeventig gestopt met schilderen. Zijn gezichtsvermogen was enorm aangetast, doordat hij in de kampen vaak urenlang gedwongen in het licht moest kijken. De kunstenaar kon eenvoudigweg niet meer zien wat hij maakte. "Dat heeft hem heel veel verdriet gedaan", zo vertelt Madelon van Ravenswaay. "Het is jammer. Verlamd door zijn kampverleden en het onbegrip, dat hem in Nederland ten deel viel, heeft hij nooit echt als een actief exposerend kunstenaar naar buiten kunnen treden."

Exposities (komt nu voorbij)

De volgende instellingen hebben werk in stock:
SBK Amsterdam KNSM, Amsterdam


Werken Toon afbeeldingen in apart venster

toon detailinformatie >>

Galeries.nl is sinds begin mei 2018 weer in de lucht, maar om de site up-to-date te houden ben ik op zoek naar vrijwilligers die bereid zijn om actuele exposities toe te voegen. Mail naar info@galeries.nl indien u hiervoor belangstelling heeft.

Op deze plek, in de laatste kolom, kunnen advertenties worden geplaatst.

Meer info over adverteren

Benno Tutein Nolthenius